टोलटोलमा सिनेमा: फिल्मको घुम्ती स्वाद

स्मिता मगर

काठमाडौं, झमक्क साँझ पर्न लाग्दा पाटन दरबार स्क्वायरको एउटा कुनामा फिल्मको पर्दा खुल्यो । छेउछाउ उभिएका एक हुल दर्शकहरू नजिकिए । भीड रमाइलो तरिकाले जम्न थाल्यो ।

पर्दामा 'बिइङ मी' का दृश्य आए । दर्शक सहभागितालाई सक्रिय तुल्याउन केही तन्नेरीले नयाँ सुरुवात गरेका थिए, गल्ली र चोकमा फिल्मको खुला प्रदर्शनी गरेर । पाटनमात्रै होइन, साँझको शीतलमा चलचित्र हेर्न जम्मा हुने दर्शकहरू नयाँबानेश्वर, कीर्तिपुर, गोंगबु, रत्नपार्क, भक्तपुरमा पनि उत्तिकै भए । नयाँवर्षको पहिलो दिन सुरु घुम्ती फिल्म आइतबार साँझ रत्नपार्कमा टुंगियो ।

नजिकै जेनेटरको आवाज, छेउछाउबाट हर्न बजाउँदै कुदिरहेका गाडी र सडक किनारको पर्दामा आँखा अड्याइरहेका दर्शक । ३० मिनेटको 'विइङ मी' हेरेपछि दर्शकहरू कलम लिएर प्रतिक्रियाका लागि तयार हुन्थे ।

फिल्ममा चार कथा छन्, भिन्न पात्रका । कोही वैदेशिक रोजगारमा शोसित भएर फिरेका पीडित, कोही रेस्टुरेन्ट र बारकी युवती र वैदेशिक रोजगारका लागि मेनपावरमा लागेको युवा लाम । यी पात्रहरू बाँच्नका लागि संघर्षरत छन् ।

हलमा गएर चलचित्र हेर्ने परम्परालाई नयाँपन दिन र सबैमा चलचित्रको पहुँच पुर्‍याउन साताव्यापी घुम्ती पदर्शन गरिएको चलचित्र निर्देशक क्षितिज अधिराजले बताए । 'डोटी, अछाम, जुम्ला, भोजपुर, कैलाली, दाङ, अर्घाखाँची, इलाम, सोलुखुम्बु लगायतका जिल्ल्ाामा पनि यसरी नै देखाउँदै छौँ,' उनले भने, 'यो वास्तविक पात्र र कथामा आधारित ननफिक्सन फिल्म हो ।'

ओस्कार इन्टरनेसनल कलेजमा चलचित्र निर्माणमा स्नातक पढ्दै गरेकी सिन्धुलीकी विन्दु माझीले 'विइङ मी' हेरेपछि फरक शैलीका फिल्म बनाउन प्रोत्साहित भएको बताइन् । 'मैले पनि बनाइरहेको छु एउटा डकुमेन्ट्री,' उनले भनिन्, 'सामान्यभन्दा सामान्य दर्शकमा पुर्‍याउन यस्तो घुम्ती शैली प्रभावकारी हुन्छ जस्तो लाग्यो ।' यसो भयो भने दर्शकले सीधै प्रतिक्रिया दिनसक्ने उनको ठहर थियो ।

उनकै छेउ प्रतिक्रिया लेख्न मार्कर पेन समातिरहेका सुमन लामिछानेले खुला आकाशमुनि उभिएर चलचित्र हेनर्ुको मज्जा बेग्लै रहेको प्रतिक्रिया दिए । 'हरेक मान्छे फिल्मलाई आफ्नै तरिकाले बुझ्छन्' सुमनले भने, 'फिल्मका पात्रहरू हेरेपछि मलाई आफू के हुँ र कहाँ छु भन्ने सोच्न मन लागेको छ ।' 

चलचित्रमा हरेक पात्रहरू बाँच्नका लागि संर्घषरत छन् । उनीहरू आफ्नो अस्तित्व पनि खोज्न चाहन्छन् जसको लागि अनेक दुःख र कष्टमा सामेल हुनुपर्छ । धर्ममा युवाहरूले राख्ने धारणा र पश्चिमा संस्कृतिको प्रभावले पनि पात्रहरूलाई छोएको छ । प्रतिक्रिया दिने भीडमा उभिएकी सपना खापुङले भने चलचित्र नबुझेको बताइन् । 'मैले त फिल्म नै बुझिन,' परम्परागत प्रस्तुतिभन्दा फरक रहेको चलचित्रबारे उनले छेवैकी साथीलाई खुसुक्क भनिन् । साथीले पनि नबुझेको प्रतिक्रियास्वरूप टाउको हल्लाइन् ।

'प्रस्तुति शैलीका कारण दर्शक अकमकिएका हुन्,' निर्देशक क्षितिजले भने, 'हेर्नेबित्तिकै निष्कर्षमा पुग्न सकिँदैन ।'

वैशाख-७,२०६६

साभार: कान्तिपुर राष्ट्रिय दैनिक

Posted on: 2009-04-19 20:14:23
-----------------------------------------